Nie istnieją odgórne regulacje odnośnie tworzenia prawa lokalnego / konsultacji społecznych. Niektóre gminy wprowadzją regulaminy, tworzą wytyczne usprawniające ten proces. My prezentujemy 5 istotnych elementów, dzięki którym jakość tworzenia prawa lokalnego z obywatelkami i obywatelami może ulec znaczącej poprawie.

Obywatele powinni:

  1.     …wiedzieć, że mogą to prawo współtworzyć

Potrzebna jest szeroka kampania informacyjna – nie tylko w mediach zarządzanych przez tworzącego prawo (Biuletyn Informacji Publicznej, własna strona www, własny kanał w mediach społecznościowych), ale prawdziwa kampania dopasowana kanałami i zasięgiem do odbiorców i tematu.

  1.     …wiedzieć, że mogą to prawo REALNIE tworzyć

Zatem decyzja nie jest jeszcze podjęta, a mieszkańcy otrzymują pakiet informacji niezbędny do podjęcia odpowiedzialnej decyzji. Przez „pakiet informacji” należy rozumieć wszystkie materiały źródłowe, raporty, badania, i analizy w posiadaniu których jest organ tworzący prawo. Dodatkowo, jeśli w trakcie pytania mieszkańców o opinię, następuje zmiana to nowe informacje należy również udostępnić. Obywatele powinni mieć także wystarczającą ilość czasu niezbędną do zapoznania się z materiałami.

  1.     …mieć możliwość przekazania swoim spostrzeżeń w wygodnej dla SIEBIE formie

Email, formularz on-line, telefon, skrzynka kontaktowa – im więcej kanałów wskaże organizator konsultacji/ procesu – tym lepiej. Warto, aby ta samą drogą obywatel mógł uzyskać odpowiedź na zadane pytania (np. jakaś część materiałów jest niejasna i obywatel pyta aby się upewnić czy dobrze zrozumiał).

  1.     …mieć możliwość spotkania się z władzami

Możliwość spotkania osób odpowiedzialnych za cały proces/ ostateczną decyzję jest niezwykle ważne dla zbudowania wiarygodności całego działania. Daje to możliwość zadania pytań osobiście oraz stwarza podstawy do współodpowiedzialności za proces.

  1.     …mieć możliwość zapoznania się ze wszystkiego zgłoszonymi propozycjami i opiniami

Chodzi o zebranie wszystkich zgłoszonych (wszystkimi kanałami!) uwag, propozycji i opinii oraz odniesienie się do nich. Do każdej. Merytorycznie i rzeczowo wyjaśniając czy dana propozycja jest możliwa do wdrożenia czy nie, a jeśli nie, to dlaczego. Warto tutaj pisać „ludzkim” językiem zamiast formułować odpowiedź w stylu: „propozycja niezgodna z rozporządzeniem ministra X z dnia Y, D.U. abc”. Raport należy potraktować jako kolejny etap uczenia się mieszkańców jak tworzyć prawo.

 

 

grafika: RhondaK Native Florida Folk Artist (CC0)