Fundacja ePaństwo, zgodnie ze swoją misją, działa na rzecz rozwoju demokracji, otwartej i przejrzystej władzy oraz zaangażowania obywatelskiego. Fundacja wykorzystując moc Internetu i nowe technologie otwiera różne zasoby danych publicznych i bezpłatnie udostępnia je obywatelom. Daje obywatelom wiedzę i narzędzia do ulepszania swojego państwa. Fundacja pozyskuje i wykorzystuje dane publiczne, prowadzi własny serwis udostępniający dane oraz uczestniczy w projektach zbieżnych z misją Fundacji realizowanych w krajach członkowskich Unii Europejskiej.

 

Podobnie, jak Minister Cyfryzacji w preambule konsultowanego dokumentu, tak i Fundacja jest świadoma, że większość przepisów regulujących obszary działalności Fundacji tworzone są na poziomie Unii Europejskiej. Fundacja stara się na bieżąco śledzić rozwój regulacji w tym zakresie i wyraża zadowolenie, że Minister wśród innych priorytetów swojej działalności uznał systemowy i strategiczny udział w pracach instytucji Europejskich.

 

Fundacja deklaruje chęć wsparcia Ministra w działaniach na rzecz regulacji wolnej, neutralnej i otwartej sieci internetowej. W tym kontekście chętnie przekażemy nasze uwagi odnośnie Strategii jednolitego rynku cyfrowego w obszarach kompleksowej analizy roli platform na rynku, w tym zagadnienia nielegalnych treści w internecie oraz w toku dalszego przeglądu dyrektywy o prywatności elektronicznej. Jako organizacja społeczna włączyliśmy się również w pracę ICANN, o której wspomina się w Kierunkach.

 

Doceniając aktywną rolę Ministerstwa musimy jednak wyrazić naszą krytykę, że realizowane przez rząd polski regulacje w tym zakresie dalece odbiegają od standardów międzynarodowych. Przyjęte w ostatnim czasie przepisy ustawy o działaniach antyterrorystycznych, zmian yw przepisach ustawy o policji oraz projekt nowelizacji ustawy o grach hazardowych niosą za sobą ryzyko nieproporcjonalnego ograniczenia dostępu do treści internetowych oraz mogą w poważny sposób zagrażać prywatności użytkowników, co stoi w sprzeczności z treścią komunikatu Komisji platformy internetowej i jednolitego rynku cyfrowego “Szanse i wyzwania dla Europy {SWD(2016) 172 final}”. Szczególnie w postulowanym m.in. w tym dokumencie oraz zadeklarowanym przez Ministra Cyfryzacji respektowaniu procedury notice & takedown.

 

Cieszy nas zaangażowanie Polskie w prace nad zmianą dyrektywy o prywatności i łączności elektronicznej związane z dostosowaniem jej przepisów do zmieniających się okoliczności oraz rozporządzenia ogólnego o ochronie danych osobowych. Zwracamy przy okazji uwagę na konsekwencje wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 13 maja 2014 r.(Google Spain SL i Google Inc. przeciwko Agencia Española de Protección de Datos (AEPD) i Mario Costeja González) oraz przepisów rozporządzenia ogólnego, które mogą negatywnie wpłynąć na rozwój serwisów wykorzystujących publiczne dane pochodzące z jawnych rejestrów publicznych oraz na ryzyko usuwania z wyników wyszukiwania danych osób podejrzanych o przestępstwa (np. korupcyjne) poprzez zaangażowanie np. opisanych w danym artykule osób trzecich do złożenia wniosku o usunięcie artykułu z treści wyszukiwania. Oczekujemy jednocześnie na działania Ministra w obszarze kształtowania polityki państwa w zakresie ochrony danych osobowych, o której mowa w ustawie z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej w kontekście dostosowywania polskiego prawa do postanowień rozporządzenia ogólnego.

 

Deklarujemy wsparcie dla działań Ministra w obszarze udostępniania danych badawczych, tj. realizacji zadań, o których mowa w Komunikacie Komisji pt. Europejska inicjatywa dotycząca przetwarzania w chmurze – budowanie w Europie konkurencyjnej gospodarki opartej na danych i wiedzy, szczególnie w zakresie prac nad chmurą dla otwartej nauki. Zgadzamy się bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w powyższym komunikacie, że barierą do wykorzystywania danych naukowych jest oprócz braku ich powszechnej publikacji, niski poziom interoperacyjności oraz fragmentacja baz danych. Wierzymy, że działania te będą również wsparte w toku częściowej implementacji Planu działania UE na rzecz administracji elektronicznej na lata 2016-2020 – Przyśpieszenie transformacji cyfrowej w administracji” (COM2016-179) dokumentem Kierunki Działań Strategicznych Ministra Cyfryzacji w obszarze informatyzacji usług publicznych oraz Programem otwierania danych publicznych.

 

Cieszy nas zauważenie przez Ministra problemu neutralności sieci. Oprócz wskazanych w Kierunkach działań Urzędu Komunikacji Elektronicznej konsultującego wytyczne BEREC odnośnie stosowania tzw. rozporządzenia TSM, warto pamiętać o opracowanym wcześniej przez Urząd dokumencie Łańcuch wartości w Internecie i potencjalnych modelach funkcjonowania rynku, w którym przedstawiono ogólne kierunki gwarancji neutralności sieci oraz o przyjętych 26 lutego 2015 r. zasadach neutralności sieci opracowanych przez amerykańską Federalną Komisję Komunikacji (Federal Communications Commission).

 

Polska mimo podjętych deklaracji nie najlepiej radzi sobie jeszcze z wdrożeniem zasady dostępności stron internetowych sektora publicznego. Zdaniem ekspertów z Fundacji Widzialni zaledwie 12% stron internetowych spełnia warunki WCAG. Obserwujemy z nadzieją prace Grupy ds. Dostępności zasobów internetowych Szerokiego Porozumienia na Rzecz Umiejętności Cyfrowych oraz aktywny udział Polski w ustalaniu treści nowej dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie dostępności stron internetowych instytucji sektora publicznego. W naszej opinii te działania powinny mieć, z uwagi na wartość przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu priorytet w toku prowadzenia polityki informatyzacji.

 

Większego zaangażowania ze strony Ministra oczekiwalibyśmy również w obszarze realizacji projektu „Łącząc Europę” w segmencie stworzenia jednego portalu dostępu do informacji publicznej i zwiększenie zakresu dostępności informacji publicznych do ponownego wykorzystania (konkurs: Open Public Data). Być może Minister podejmuje działania w tym zakresie, ale nie wynika to bezpośrednio z informacji zawartych w Kierunkach.

 

Ważna deklaracja Ministra dotycząca potrzeby respektowania prawa człowieka w internecie jest spójna z wartościami Fundacji. Wskazujemy, że Minister może odwoływać się w tych działaniach również do rezolucji Rady Praw Człowieka ONZ dotyczącej ochrony, promocji i korzystania z praw człowieka w Internecie. Mamy nadzieję, że Minister z uwagi na przekrojowy charakter rezolucji będzie działała na rzecz jej implementacji przez innych członków Rady Ministrów oraz przez instytucje Unii Europejskiej.

 

Na koniec warto wspomnieć o potrzebie doprecyzowania sposobów konsultowania dokumentów dotyczących cyfryzacji z obywatelami, przedsiębiorcami i organizacjami pozarządowymi. Minister słusznie wskazuje, że proces włączenia interesariuszy w konsultacje jest kluczowy dla powodzenia realizacji skutecznej polityki gwarantującej zasady jednolitego rynku cyfrowego, ale zabrakło nam konkretnych propozycji w tym zakresie, chociażby poprzez zmianę funkcjonowania Rady ds. Cyfryzacji rozszerzając jej działalność jako ciała „dwóch prędkości” tzn. niezależnie od stałych zadań wykonywanych przez stałą grupę członków, działałaby ona również jako swoisty hub dla informacji zwrotnej dotyczącej szeroko pojętej polityki cyfryzacji. Zwracamy również uwagę na konsultowany obecnie dokument Rady Europy określający wytyczne przeprowadzania konsultacji publicznych. Fundacja za pośrednictwem swojego dyrektora programowego będącego jednoczesnie członkiem Obywatelskiego Forum Legislacji będzie składała uwagi do tego dokumentu. Być może również Minister Cyfryzacji uzna, że warto włączyć się w pracę nad tym dokumentem.

 

Liczymy na życzliwe przyjęcie naszych uwag   oraz rozważenie obszarów potencjalnej współpracy zgodnie ze złożonymi przez nas deklaracjami.

 

Uwagi_ePF_Kierunki_Działań_Europejskich_Ministra_Cyfryzacji